Csepel jest terenem zamieszkanym przez blisko 90 tysięcy osób, który ma charakter częściowo dzielnicy domów z ogródkami, częściowo osiedla bloków. Na Cseplu funkcjonują liczne szkoły podstawowe, szkoły średnie, oraz instytucje oświatowo - kulturalne.
XXI dzielnica stolicy Węgier utrzymuje partnerskie kontakty z niemieckim miastem Neuenburg am Rhein, z fińskim miastem Juankowski, z Nagyszalonta i Vamosgalaflava w Rumuni. Wymiana odbywa się przede wszystkim w obszarze edukacji, kultury i sztuki.
Umowa o partnerstwie na podstawie Uchwały Nr XXXVII/734/2005 Rady Miejskiej w Kielcach z dnia 17 lutego 2005r. w sprawie nawiązania współpracy z Budapesztem Csepel (XXI dzielnica stolicy Węgier).
Aktualności:
Goście z Winnicy i Budapesztu podczas Święta Kielc
W dniach 27-29 czerwca w ramach obchodów Święta Kielc, nasze miasto gości delegacje z partnerskich samorządów: Winnicy na Ukrainie oraz XXI dzielnicy Budapesztu – Csepel na Węgrzech. Wizyty odbywają się na zaproszenie władz Miasta Kielce.
Delegację z Węgier reprezentuje m.in. Lénárd Borbély – burmistrz XXI dzielnicy Budapesztu-Csepel, Krisztián Molnár – dyrektor Ośrodka Kultury i Muzeum Historii Lokalnej w Csepel, Halina Csúcs – działaczka mniejszości polskiej na Węgrzech, zaangażowana w działalność Ogólnokrajowego Polskiego Samorządu Narodowościowego w Csepel oraz Fundacji Mniejszości Polskiej im. J. Bema.
Z kolei delegacji z Winnicy przewodniczy Andrii Shportun – zastępca Mera Miasta Winnica i Natalia Maletska – zastępczyni dyrektora Departamentu Rekonstrukcji i Rozwoju, a także deputowana do Winnickiej Rady Obwodowej.
W ramach tegorocznych wizyt partnerskich przewidziano wyjątkowo wiele spotkań oraz atrakcji prezentujących najpiękniejsze i najciekawsze miejsca Kielc.
Rok 2025 to czas symbolicznych rocznic w relacjach międzynarodowych miasta, m.in.: 20-lecie partnerstwa z XXI dzielnicą Budapesztu-Csepel (umowa podpisana 17 lutego 2005 r.), 15-lecie działalności Konsulatu Generalnego RP w Winnicy.
W związku z tym, podczas wizyty planowane są podsumowania dotychczasowej współpracy, rozmowy o przyszłości oraz prezentacja dorobku partnerskich samorządów. Szczególną wagę przywiązuje się do promocji Targów Kielce na rynkach węgierskim i ukraińskim oraz zachęcania wystawców i odwiedzających z Budapesztu i Winnicy do udziału w wydarzeniach targowych w stolicy regionu świętokrzyskiego.
Partnerstwo z Budapesztem-Csepel rozwija się głównie w obszarze edukacji, kultury i sztuki. Wśród wielu wspólnych przedsięwzięć warto wymienić m.in. obchody Dnia Przyjaźni Polsko-Węgierskiej oraz działania upamiętniające wspólną historię. Niedawno Miasto Kielce wspólnie z Csepel aplikowało do programu V4 Gen z projektem spotkania młodzieży aktywnej społecznie z państw Grupy Wyszehradzkiej.
Blisko 70-letnia współpraca Kielc i Winnicy oparta jest na bardzo silnych i przyjacielskich relacjach. Tylko w ostatnim roku w Kielcach dwukrotnie odbyły się spotkania władz Winnicy z lokalnymi przedsiębiorcami zainteresowanymi udziałem w odbudowie Ukrainy. Gościliśmy również młodzież z Winnicy zainteresowaną studiami w Polsce, a do miasta partnerskiego trafiła pomoc humanitarna w postaci trzech generatorów prądotwórczych zakupionych ze środków sponsorów.
Obecnie Kielce goszczą pierwszą grupę spośród stu dzieci z Winnicy, które w ramach programu „Kielce Camp 2025 dla Winnicy” spędzą wakacje z dala od wojennej rzeczywistości – w bezpiecznej i przyjaznej atmosferze stolicy Gór Świętokrzyskich.
Konsul Generalny Węgier z wizytą w Kielcach
Prezydentka Kielc Agata Wojda i jej zastępca Bartłomiej Zapała spotkali się z Tiborem Gerencsérem Konsulem Generalnym Węgier w Krakowie. Dyplomacie towarzyszył Andrzej Łukasik, który od 2022 roku sprawuje funkcję Konsula Honorowego Węgier w Kielcach. W spotkaniu wziął udział również Karol Gadowski z Biura Promocji i Współpracy z Zagranicą w Wydziale Przedsiębiorczości i Komunikacji Społecznej Urzędu Miasta Kielce. Wizyta miała charakter kurtuazyjny, rozmawiano o dotychczasowej współpracy i najbliższych planach.
Tibor Gerencsé stanowisko Konsula Generalnego Węgier w Krakowie odjął w 2020 roku. Dyplomata miał okazję kilkukrotnie odwiedzić Kielce, w tym podczas Dnia Przyjaźni Polsko-Węgierskiej w 2019 r., oraz w lutym 2021 roku. Miasto Kielce we współpracy z Konsulatem Generalnym Węgier w Krakowie kilkukrotnie organizowało obchody Dnia Przyjaźni Polsko-Węgierskiej oraz eventy poświęcone rocznicy Rewolucji Węgierskiej ’56. Ostatnie miały miejsce w 2021 r. W marcu 2022 r., w Kielcach planowane było rozpoczęcie działalności Konsulatu Honorowego Węgier, które zostało odwołane z powodu agresji Rosji na Ukrainę.
Istotną rolę w kielecko-węgierskich relacjach pełni partnerstwo z XXI dzielnicą Budapesztu – Csepel datowane od 2005 roku. W ramach tej współpracy na przestrzeni lat zorganizowane zostały liczne wspólne projekty, wizyty i wyjazdy. Ostatni raz przedstawiciele Kielc wraz z Agatą Wojdą (wówczas wiceprezydentką Kielc) gościli na Csepel w październiku 2021 r. Burmistrz Csepel Lénárd Borbély zaproszony został do udziału w tegorocznym Święcie Kielc, ale w związku z wcześniej zaplanowanymi obowiązkami nie weźmie udziału w wydarzeniu.
W ramach wizyty Konsula w stolicy regionu Instytut Pamięci Narodowej Delegatura w Kielcach oraz Konsulat Generalny Węgier w Krakowie przygotowali pokaz filmu pt. „Ostatni Marszałek”. Spotkanie odbędzie się dziś o godz. 17.00 w sali konferencyjnej Delegatury przy al. Na Stadion 1. Wstęp wolny.
W Archiwum Państwowym otwarto wystawę poświęconą Powstaniu Węgierskiemu z 1956 roku
W tym roku przypada 65. rocznica krwawego powstania w Budapeszcie. Z tej okazji w piątek, 22 października, w Archiwum Państwowym w Kielcach, ul. J. Kusocińskiego 57 otwarto wystawę poświęconą węgierskim wydarzeniom z 1956 roku.
Zaprezentowane zostały oryginalne dokumenty opisujące nastroje społeczne, w tym oddolny zryw społeczeństwa polskiego, które zebrało dla Węgrów największą ilość krwi w skali całej Europy.
W wydarzeniu udział wzięli m.in. Prezydent Kielc, Bogdan Wenta, Anna Smorąg Oddziału I Nadzoru Archiwalnego i Gromadzenia Zasobu Archiwalnego w Archiwum Państwowym w Kielcach oraz Patrycja Zatorska-Milewska, z-ca naczelnika Delegatury IPN w Kielcach.
- Mija 65 lat od krwawych protestów na Węgrzech, które były wynikiem wywalczonej przez Polaków odwilży od mrocznego okresu komunistycznego. Reformy, które udało się nam wynegocjować z władzami w Moskwie stały się początkiem procesu przemian także u Węgrów – mówił Bogdan Wenta.
Otwarciu wystawy towarzyszyła swoista lekcja historii, w której udział wzięli uczniowie I Liceum Ogólnokształcącego im. Stefana Żeromskiego w Kielcach.
Powstanie węgierskie zaczęło się 23 października 1956 i zakończyło według oficjalnej wersji 4 listopada 1956, choć najbardziej zacięte i krwawe walki powstańców z sowieckim wojskiem toczyły się w okresie od 4 do 10 listopada, a prześladowania uczestników powstania trwały jeszcze kolejne lata.
Głównymi powodami powstania węgierskiego były zapaść ekonomiczna i niskie standardy życia w Węgierskiej Republice Ludowej, które wzbudzały powszechne niezadowolenie.
Archiwum wydarzeń:
https://kielce.eu/pl/aktualnosci?tag%5B%5D=101